درآمد

تأکید مکرر قرآن و اهل بیت علیهم السلام به تاریخ، از اهمیت والای آن حکایت می نماید، و ساده اندیشی خواهد بود اگر این همه تأکید و توجه را تنها در راستای داستان پردازی و نقل وقایع و سرگذشت‌ها قلمداد شود.

از سوی دیگر با توجه به این که وحی و سنت، هر دو در ظرف تاریخ تحقق یافته‌اند، جایگاه تاریخ در هندسة علوم اسلامی شایان توجه است، و تقریباَ تمامی علوم اسلامی اعم از فقه، کلام، تفسیر و حدیث، وامدار گزاره های تاریخی هستند، و بدون اطلاع و بلکه اشراف به مسائل و حوادث تاریخی مخصوصا تاریخ عصر حضور معصومان ـ تضلع در آنها ناممکن است. این ویژگی ها تاریخ را هم به عنوان یک دانش عمومی ضروری، و هم تخصصی مورد نیاز، در صدر نیازهای آموزشی حوزه می‌نشاند.

از این رو، گروه فرهنگ و تاریخ، علاوه بر، برگزاری دورة عالی تاریخ اسلام، پرورش علمی و پژوهشی دانش‌آموختگان حوزوی رشتة تاریخ را در قالب حلقة علمی تاریخ اسلام دنبال می‌کند.

اعضای هر حلقه، در نشست‌های هفتگی، آثار خود را (که قبلا توسط حلقه، حروفچینی و به تعداد اعضا تکثیر شده) معرفی و در معرض نقد و بررسی سایر اعضا می‌گذارند. مقالات عرضه شده، پس از اعمال اصلاحات، در فصلنامة جستار به چاپ می‌رسد و به نویسندة آن، حق‌التألیف تشویقی پرداخت می‌گردد.

اهداف حلقه علمی تاریخ اسلام

- ترویج و تقویت نواندیشی علمی و مطالعات تاریخی کارآمد و ایجاد فضای همدلی و همکاری علمی میان دانش پژوهان مستعد و نوگرا به عنوان اعضای نشست .

- پرورش پژوهشگران نواندیش در زمینة تاریخ اسلام با رویکردهای نظام مند و بین رشته ای از طریق فضای معرفی و نقد آثار دانش‌آموختگان حوزوی تاریخ اسلام.

مخاطبان اين برنامه، جمعی از دانش پژوهان مستعد و علاقه مند و دست به قلم حوزه علميه مشهد به عنوان اعضای حلقه علمی هستند و ابتدای هر فصل، اعضای جديد كه داراي توان علمی و تحصيل موفق علوم اسلامی در حوزه علميه و آشنائی مطالعاتی قابل توجه درزمينه تاريخ اسلام، شرکت فعال در برنامه ها و نشست های حلقه، تدوين حداقل يک مقاله پژوهشی درهر سه ماه پيرامون تاريخ اسلام (پس از آغاز عضويت).

مهمترین فعاليت های حلقه علمی تاريخ اسلام

معرفی و بررسی مقالات:در اين بخش، مقالات نگارش شده توسط اعضا که پيشتر تايپ و منتشر شده است، توسط نويسنده معرفی می شود. سپس حاضران در نشست، به نقد و بررسی آن پرداخته، مؤلف نيز درپايان از مقاله خود دفاع مي کند.

اطلاع رسانی علمی: جهت آشنائی اعضا با يکديگر و تبادل يافته ها، اطلاعات و اخبار علمی، دانشوران معاصر، مرکز، پايگاهها، کتاب ها يا مقالات نوآمد در زمينه تاريخ اسلام معرفی گرديده، رويدادهای علمی و فرهنگی در موضوع حلقه (همايش ها، برنامه ها و ... ) گزارش می شوند.

سخنرانی علمی: سخنرانی يکی از فرهيختگان پيرامون نظريات و ديدگاه های جديد تاريخی

ديدار علمی:ديداربادانشوران برجسته تاريخ وآشنائی با زندگی وتجارب علمی آنها،يا بازديدازمراکز آموزشی وپژوهشی و اطلاع رسانی.

کارگاه پژوهش:جهت موضوع يابی و آشنائی عملی با روش تحقيق و نگارش. هريک از اعضای حلقه، موظف است در هرفصل، حداقل يک مقاله پيرامون موضوع حلقه تأليف کند و ارائه دهد. مقالات اعضا، با هدايت حلقه و راهنمائی اساتيد حوزه و دانشگاه نگارش می يابد و سپس در نسخه های محدود منتشر می گردد.

شرایط عضویت در حلقه

حصیل موفق در حوزه علمیه و برخورداری از تحصیلات یا مطالعات در زمینة تاریخ شرکت فعال در نشست های هفتگی و سایر برنامه های حلقه تدوین حداقل یک مقاله در هر سه ماه پیرامون تاریخ اسلام.

کارنامه اعضای حلقه

این حلقه پس از طی یک دورة آزمایشی، در سال 1386 رسما فعالیت خود را آغاز نمود. حاصل تلاش اعضای این حلقه تاکنون، تألیف و نقد 75 مقالة تاریخی در خلال نشست‌های هفتگی و با اشراف اساتید مدعو بوده است که از میان آن، 35 اثر به چاپ رسیده و برخی از آنها با کسب رتبه‌های برتر در سمینارهای ملی پذیرفته شده‌اند.

به برخی از این عنوانها چنین می توان اشاره کرد:

- تشکیلات مبلغان و داعیان عباسی

- پاتولوژی اتحاد در قرآن

- نقش عقد اخوت در تقویت وحدت مسلمین

- بررسی‌مفاد صلح امام حسن (ع)

- اشرافی گری مانع رسالت رسول خدا(ص)

- ارزیابی منابع تاریخی اهل تسنن از ولایتعهدی امام رضا(ع)

- سیره اداری- حکومتی امام علی(ع)

- مواجهه دینی اسلام و اهل کتاب در عصر نبوی

- تشکیلات اداری اسلام در حکومت امام علی(ع)

- اوضاع عرب جاهلي در نهج البلاغه

- نقش علامه عسكري در وحدت و تقريب مذاهب اسلامي

- گذري بر زندگي حفصه

- جاهليت در نهج البلاغه

- بررسي زندگاني علامه سيد محسن امين

- بررسي زندگاني آيت الله جعفر سبحاني

- بررسي زندگاني علامه اميني

- بررسي زندگاني عزيز الله عطاردي

- بررسي زندگاني رسول جعفريان

- بررسي زندگاني معلم حبيب آبادي

- بررسي زندگاني علامه شرف الدين

- بررسي زندگاني علامه جعفر مرتضي عاملي

- آسيب شناسي نظام آموزش حوزه

- پيامبر اعظم و مبارزه با خطر تفرقه و نفاق

- پيامدهاي غصب خلافت

- بررسي علل انتخاب مسير حركت امام رضا (ع)

- پيامدهاي تشكيل سقيفه

- اهميت تاريخ و رويكرد قرآن، پيامبر و اهل بيت (ع) به آن

- بررسي تاريخي حجاب د راسلام و مسيحيت

- بررسي رخدادهاي تاريخي حرم امام رضا(ع)

- بررسي زندگاني باقر شریف قرشی

- بررسي زندگاني علی دوانی

- بایسته های پژوهش در تاریخ اسلام

سایر فعاليتهاي حلقه علمي تاريخ اسلام

چاپ ویژنامه جستار با موضوع: علامه عسکری مرزبان تشیع و منادی وحدت.

برگزاری همایش در بزرگداشت علامه عسکری

برگزاري نشستهاي تخصصي با اساتيد مختلف:

طراحي و برگزاري اردوهاي علمي. ( سفر به كلات نادر به همراه آقاي غوث مدير آموزش وقت، سفر به شهرستان خاف و باز ديد از بناي تاريخي مدرسه قياسيه به همراه استاد جلالي رئيس معاونت پژوهش.)

درآمد

گروه آموزشی تبلیغ و تربیت اسلامی با هدف پرورش پژوهشگران نوانديش در حوزه مباحث تبليغي تربيتي با ايجاد فضاي كارگاهي براي پژوهش، اقدام به تاسیس و راه اندازی حلقه علمی بلاغ شاخه برادران در آذر ماه 1385 ه ش نمود.

حلقه علمی بلاغ شاخه خواهران نیز در آبان ماه سال 1386 ه ش آغاز به کار کرد.

اعضاء این حلقه را طلاب و دانش پژوهان مقطع خارج یا اواخر سطح ویا فارغ التحصیلان دوره های تبلیغ و تربیت اسلامی تشکیل می دهند.

هریک از اعضای حلقه، باید سالانه حداقل دو تحقیق پیرامون تبلیغ و تربیت اسلامی انجام دهد و نتیجه آن را به صورت مقاله ارائه دهد.

در نشست های هفتگی حلقه، مقالات نگارش شده توسط اعضا( که پیش‏تر حروفچینی و منتشر شده است) توسط نویسنده، معرفی می‏شود. سپس حاضران در نشست به نقد و بررسی آن پرداخته، مؤلف نیز در پایان از مقالۀ خود دفاع می‏کند.

مقالات پس از ارزیابی، در فصلنامه علمی فرهنگی جستار منتشر می گردد.گزارش اخبار و تازه های علمی در زمینه تبلیغ و تربیت اسلامی توسط اعضاء نیز، از حاشیه های جذاب جلسات حلقه بلاغ است.

اعضاء حلقه در دیدارها و نشست های تخصصی، با دیدگاه های نوین تبلیغ و تربیت اسلامی آشنا می شوند و با مبلغان برجسته، دانشوران و صاحب نظران تبلیغ و تربیت اسلامی به گفتگو می پردازند.

این حلقه در دو شاخه برادران و خواهران، تاکنون حدود 140 نشست برگزار کرده و بیش از 60 مقاله توسط اعضاءآن تالیف، ارائه ونقد شده است.

آثار و مقالات ارسالی حلقه علمی بلاغ به فصلنامه جستار:

- شناخت يهود

- استراتژي تبليغي امام حسين(ع)

- تاكتيك‌هاي تبليغي امام حسين(ع)

- روش شناسي تبليغي پروتستان ها در عصر قاجار(آموزش ديني)

- تأثير مشورت در ساختار شخصيت جوان

- اعتدال در زندگي از منظر دين

- رسالت مبلغان در اتحاد اسلامي

- اصل مهرورزی در سیره پیامبر اعظم(ص)

- سیره تربیتی پیامبراعظم(ص)با کودکان

- پیامبر اعظم (ص) وخرافه ستیزی

- گوشه هايي از شيوه هاي تربيتي پيامبر اعظم(ص)

- برخي از ويژگي هاي مبلغ از منظر پيامبر اعظم(ص)

- عشق انسان به انسان دراسلام

- تحول در متون درسی حوزه، گزارشي از متون درسي اخلاق و تربيت اسلامي در حوزه هاي علميه 1

- تحول در متون درسی حوزه، گزارشي از متون درسي اخلاق و تربيت اسلامي در حوزه هاي علميه 2

- آسيب شناسي مراسم عزاداري(هيأت و مستمعين)

- آسيب شناسي سخنرانان و مداحان در مراسم مذهبي

- دوران عقد

- روش تبليغي امام حسن عسکري ( ع )

- جايگاه شادي در اسلام

- علل عدم توفيق خانواده ها در تربيت ديني فرزندان

- نقش يقين به مبدأ و معاد در آرامش واقعي

- ادب آموزي به كودك از منظر روايات

- ضرورت اخلاق محوري در روابط خانودگي

- روش تبليغي حضرت نوح(ع) در قرآن

- هاليوود و آخرالزمان

- زن در پیشگاه ولایت

- نقش تربیتی انتظار در خانواده و اجتماع

- توصيه هاي تبليغي قرآن به پيامبر اكرم ( ص )

- نقش تبليغي فرهنگي اجتماعي زن

- شيوه هاي ارتباط كلامي خداوند با مخاطبان

- نقش زيارت بر روح و روان انسان

درآمد

گروه فرهنگ و تاريخ به منظور استفاده بهينه از توانايي هاي طلاب علاقمند به موضوعات فرهنگي اقدام به راه اندازي حلقه علمي فرهنگ و جامعه نمود، تا ضمن برگزاري اين حلقه، اهداف ذيل را تأمين نمايد. اين حلقه در ارديبهشت 1387 به همت گروه آموزشي فرهنگ و تاريخ تأسيس شده و در گستره «موضوعات و مسائل فرهنگي و اجتماعي» فعاليت مي‌كند.

اهداف

پرورش پژوهشگران نوانديش درحوزه فرهنگ با رويکردهای نظام مند و بين رشته ای، از طريق شناسايی دانش پژوهان مستعد خارج و اواخر سطح و ايجاد فضای کارگاهی برای پژوهش.

ترويج و تقويت نوانديشی علمی و مطالعات فرهنگي نوآمد با رويکرد مقايسه ای در حوزه علميه مشهد و ايجاد فضای همدلی و همکاری علمی ميان دانش پژوهان مستعد و نوگرا از طريق روابط متمرکز و پايدار به عنوان اعضای نشست.

مخاطبان اين برنامه، جمعی از دانش پژوهان مستعد و علاقه مند و دست به قلم حوزه علميه مشهد به عنوان اعضای حلقه علمی هستند و ابتدای هر فصل، اعضای جديد كه داراي توان علمی و تحصيل موفق علوم اسلامی در حوزه علميه و آشنائی مطالعاتی قابل توجه درزمينه فرهنگي- اجتماعي، شرکت فعال در برنامه ها و نشست های حلقه، تدوين حداقل يک مقاله پژوهشی درهر سه ماه پيرامون مسائل فرهنگي (پس از آغاز عضويت).

مهمترین فعاليتها

معرفی و بررسی مقالات:در اين بخش، مقالات نگارش شده توسط اعضا که پيشتر تايپ و منتشر شده است، توسط نويسنده معرفی می شود. سپس حاضران در نشست، به نقد و بررسی آن پرداخته، مؤلف نيز درپايان از مقاله خود دفاع مي کند.

اطلاع رسانی علمی: جهت آشنائی اعضا با يکديگر و تبادل يافته ها، اطلاعات و اخبار علمی، دانشوران معاصر، مرکز، پايگاهها، کتاب ها يا مقالات نوآمد در زمينه فرهنگ و جامعه معرفی گرديده، رويدادهای علمی و فرهنگی در موضوع حلقه (همايش ها، برنامه ها و ... ) گزارش می شوند.

سخنرانی علمی: سخنرانی يکی از فرهيختگان پيرامون نظريات و ديدگاه های جديد فرهنگي اجتماعي

ديدار علمی:ديداربادانشوران برجسته حوزه فرهنگ وآشنائی با زندگی وتجارب علمی آنها،يا بازديد از مراکز آموزشی وپژوهشی و اطلاع رسانی.

کارگاه پژوهش:جهت موضوع يابی و آشنائی عملی با روش تحقيق و نگارش. هريک از اعضای حلقه، موظف است در هرفصل، حداقل يک مقاله پيرامون موضوع حلقه تأليف کند و ارائه دهد. مقالات اعضا، با هدايت حلقه و راهنمائی اساتيد حوزه و دانشگاه نگارش می يابد و سپس در نسخه های محدود منتشر می گردد.

سایر فعالیت های حلقه علمي فرهنگ و جامعه

- برگزاري نشستهاي تخصصي با اساتيد حوزه فرهنگ

- نقد و بررسي مقالات اعضاء. (6 مقاله) با موضوعات:

رستاخيز جان ( محمد وليان پور)

تعیین الگو و طبقه‌بندي موضوعات در مهندسی فرهنگی کشور ( محمد وليان پور)

آرمان شهر رضوي از نگاه مردان آرماني ( محمد صادقيان)

مديريت اسلامي ( غلامرضا حجازي)

صنعت هولوكاست ( مهدي شيرزادي)

آسيب شناسي پژوهشهاي ديني... ( محمد علي خاكي)

نشست ها

مفهوم فرهنگ ( دوجلسه) حجه الاسلام وا لمسلمين الهي خراساني

فرهنگ از ديدگاه شهيد مطهري ( دكتر سهيلي)

روحانيت وانقلاب ( سه جلسه ) علما و اساتيد حوزه

كتابشناسي منابع فرهنگ و جامعه ( اعضاي گروه )

موضوع شناسي فرهنگ و جامعه ( اعضاي گروه )

ارتباط اقتصاد و فرهنگ ( حجه الاسلام والمسلمين حسيني)

فرهنگ مطالعه – از سري نشست هاي بررسي خرده فرهنگ ها – ( استاد معمارياني ) دو جلسه

آسيب شناسي حلقه فرهنگ و جامعه ( اعضاي گروه )

درآمد

گروه ادب و هنر اسلامي، به منظور توسعه كاربردي هنر و ادب اسلامي در متن حوزه؛ تعميق، تكميل و نوسازي مفاهيم ادب و هنر اسلامي؛ و احياي مباحث فلسفه هنر اسلامي در حوزه و زمينه سازي مطلوب براي بهره‌گيري از هنر جهت گسترش فرهنگ ديني فعاليت هاي خود را در سال ۱۳۸۱ رسماً آغاز كرد. اين گروه رسالت خويش را ارائه آموزش هاي ادبي و هنري مورد نياز امروز حوزويان دانسته و تلاش مي‌كند تا آنان را با زبان روز جامعه و شيوه هاي نوين نشر فرهنگ اسلامي آشنا كند.

شعر سرايان در طول تاريخ تشيع، نه تنها استحكام سخن امامان را تضمين مي كردند كه خود نيز به آفرينش و گشايش چهره ها و گره هاي نو مي پرداختند و در امتداد پيامهاي عدالت طلبانه و حق جويانه شيعي سير مي كردند. از آنجا كه هنوز نيز، شعر را مي‌توان يكي از پرطرفدارترين ابزار تبليغي شيعه برشمرد، ضروري مي‌نمايد، كه طلاب حوزه علميه مشهد، با تكيه بر پيشينه ديرين خراسان در شعر و شاعري كه اديبان بسياري را به عرصه ادبيات ايران تقديم كرده است، از دريچه‌اي جديد به شعر و شاعري بنگرند و نقش تبليغي آن را بيش از پيش مورد توجه قرار دهند. از اين رو، گروه ادب و هنر اسلامي، در راستاي رسالت خود و نياز اين عرصه، در سال ۱۳۸۶ حلقه تبليغي شعر برادران را تأسيس كرد تا در جمع شاعران حوزوي اهداف زير را تحقق بخشد:

- شناسايي، جذب، رشد و معرفي شاعران حوزوي.

- ارتقاي علمي – ادبي و مهارتي شاعران حوزه علميه در مسير استفاده بهينه از زبان تأثير گذار شعر در تبليغ.

نشست‌هاي هفتگي

اين برنامه، شامل سلسله نشست‌هاي هفتگي است كه اعضا ، ضمن حضور فعال در آن، سعي در پي گيري عناوين مصوب برنامه هاي حلقه را دارند كه از آن جمله مي توان به موارد ذيل اشاره كرد:

- نقد و تحليل شعر اعضا .

در اين برنامه، شعر منتخب هفته ، مطرح شده و حاضرين نسبت به چگونگي آن اظهار نظر مي‌كنند. اين اظهار نظرها علاوه بر جنبه شكلي شعر، مضامين و محتواي آن را نيز در بر مي گيرد و نكات قابل توجه كه احيانا از ديد شاعر مغفول مانده است تذكر داده مي شود.لازم به ذكر است كه تا كنون اين حلقه توانسته است حدود ۳۰۰ اثر را در طول ۵۵ جلسه هفتگي توليد كند كه ۳۴ اثر از اين مجموعه در فصلنامه جستار به چاپ رسيده است.

- طرح موضوعات خاص در نشست‌هاي هفتگي:

به طور معمول، در هر هفته يك موضوع ادبي، به عنوان محور قلمداد شده و اساتيد حاضر نسبت به آن توضيحاتي ايراد مي كنند.اين توضيحات علاوه بر افزايش توانايي علمي اعضا ، در اشعار آنان نيز نمود پيدا مي‌كند.

نشست‌هاي ويژه

نشست‌هاي ويژه و تخصصي به منظور استفاده بهينه از اساتيد شناخته شده كشور و ايجاد فرصتي مناسب جهت آشنايي اعضا ي حلقه با ديدگاه‌هاي ايشان برگزار مي‌شود كه از آن جمله مي توان به موارد ذيل اشاره كرد:

- نقش حوزويان در شعر و ادبيات فارسي ( دكتر سيد علي موسوي گرمارودي)

در آغاز اين نشست، دكتر گرمارودي به كلياتي درباره جايگاه شعر حوزه در ادبيات پرداخت و با اشاره با اشعار مرحوم ميرزا حبيب خراساني، وي را آغازگر غزل معاصر برشمرد و با يادكرد اديبان بزرگي چون مرحوم اديب نيشابوري و ديگر اساتيد حوزوي و جايگاه شعر آنان، بر تأثير‌گذاري اين بزرگان بر شعر معاصر و خط‌دهي به اشعار فرهنگي – ملي ايران تأكيد كرد.

- گستره ادبيات آييني ( دكتر هادي منوري)

در اين نشست، دكتر منوري با اشاره به ادبيات آييني و گستره تأثير آن در فرهنگ و انديشه تشيع، با ستودن فعاليت بزرگان درگذشته، به اين نكته اشاره داشت كه بايد دايره ادبيات آييني را از محدوده مدح و منقبت اهل بيت، فراتر برد و سيره عملي و اخلاقي ايشان را نيز بدان افزود. تعريف اين ادبيات به شكلي كه بتوان زواياي بيشتري از زندگي ائمه را در آن جاي داد. از ضروريات ادبيات آييني معاصر است.

- ويژگي‌هاي شعر انتظار ( استاد محمدجواد غفورزاده شفق- استاد سيد رضا مؤيد)

حضور اساتيد شعر خراسان، آقايان شفق و مويد، كه در خصوص بررسي شعر انتظار صورت گرفته بود، علاوه بر آنكه شور و شوقي مضاعف به حلقه بخشيد، موجب شد تا با طرح برخي خصوصيات شعر انتظار از سوي اين دو شاعر برجسته خراساني، و توجه به متون قديمي آن، به خصوص اشعار اديب نيشابوري و ميرزا حبيب خراساني، دقت در پشتوانه هاي ادبيات منظوم، مورد تأكيد قرار گيرد.

- حضور فعال در جشنواره شعر رضوي در دانشگاه آزاد اسلامي قوچان و مراسم جشن ميلاد امام رضا (ع) در حرم مطهر.

شرايط عضويت

مخاطبان اين برنامه به‌عنوان اعضا ي حلقه، حوزويان علاقه‌مند به شعر و دانش آموختگان در سطح دو حوزه علميه هستند. در آغاز هر فصل، امكان حضوراعضا ي جديد نيز، فراهم مي‌شود. شرايط عضويت در اين حلقه عبارت است از:

- شركت فعّال و منظم در برنامه‌ها و نشست‌هاي هفتگي.

- ارائه دو شعر در هر فصل و مشاركت در نقد ادبي.

درآمد

ورود به قلمرو دین، اندیشه و فرهنگ در جوامع بشری،بویژه جامعه‌ی بزرگ اسلامی، و نزدیکی دیدگاهها در تحکیم پیوندها و برخورداری از درکی متقابل ضرورت بهره‌مندی از راههای ارتباطی مشترک را امری ناگزیر می‌نماید. جهان اسلام بویژه طلاب علوم دینی، برای دستیابی به این مهم، افزون بر برخورداری از دانشهای اسلامی و فنآوری نوین اطلاعات، برای ایفای وظائف حوزوی خود در ارتباط با جهان کنونی و پاسخگویی به شبهات، نیازمند ابزارهای ارتباطی مناسب می‌باشند که زبان ضروری‌ترین آنهاست.

گروه زبان معاونت آموزش دفتر تبلیغات اسلامی خراسان با درک اهمیت و نقش زبان در نائل شدن به این مهم و در راستای بالندگی علمی و فرهنگی حوزه و تقویت ظرفیتهای نو اندیشی و پیشگامی اجتماعی در سال 1385 اقدام به طراحی و برگزاری یک الگوی آموزشی جدید با نام حلقۀ تبلیغی عربی معاصر(منتدی الدعوة الاسلامیة) نمود. تا در گستره‌ی تبلیغ و تبیین فرهنگ و معارف اسلامی در جغرافیای زبان و فرهنگ عربی به فعالیت بپردازد و ضمن پیمودن گام دوم جنبش علمی حوزه اهداف و کارکردهای ذیل را محقق سازد:

- تربيت مبلغان حوزوی کارآمد و مسلط به زبان و فرهنگ عربی و معرفی آنان به نهادهای علمی و فرهنگی؛

- گسترش آثار مکتوب و شفاهی اعضای حلقه با تأکید بر نیازمحوری و نوگرایی؛

- ايجاد شبکه‌‌ای کارآ و همگرا از دانش آموختگان عربی معاصرحوزه و مشتاقان تبلیغ و تالیف به این زبان.

اعضای این حلقه، گروهی از حوزويان آگاه و علاقمند به زبان عربی هستند که به تولید آثار فرهنگی- مکتوب و شفاهی- به این زبان مي‌پردازند. اين آثار در نشست‌هاي هفتگي«حلقات» ارائه و نقد مي‌شود و سپس در فصلنامة فرهنگی تبلیغی نشانه و دیگر نشریات و همایش‌ها عرضه می‌شود. در نشست‌هاي هفتگي علاوه بر نقد آثار،‌ اخبار و تازه‌های فرهنگی- تبلیغی ارائه مي‌شود.

از برنامه‌هاي جذاب هر حلقه، نشست‌هاي ويژه است كه دانشوران ميهمان، افق‌های نوین در عرصه‌ی دانش و فرهنگ می‌گشایند و پرسش‌ها و نقدهای اعضای حلقه را پی می‌گیرند. ديدار با اساتيد و صاحب‌نظران و بازديد از مراكز علمي و فرهنگي نيز از ديگر برنامه‌هاي حلقه‌هاست.

اعضاي يك حلقه پس از سه تا پنج سال تلاش و کسب بینش و توان، به عرصه‌ﻫای جدی و نوآمد تحقیق و بسترهای تبلیغ دینی داخل و خارج کشور راه می‌یابند.

فعالیت‌های اصلی منتدی الدعوة الاسلامیة عبارت است از:

نگارش آثار:

الف. مقاله و یادداشت به زبان عربی: در راستاي مشاركت فعال و پويايي حلقات، هر يك از اعضا، موضوع ديني، اجتماعي، فرهنگي و ...مشخصی را بر مي‌گزيند. پس از تایید موضوع پیشنهادی وی، توسط دبیرحلقه و مدیرگروه؛ عضو با انجام مطالعات و پژوهش به بررسي ابعاد و زواياي موضوع با ديدي نو مي‌پردازد. و براساس آن مقاله‌ای می نگارد. و آنرا را جهت نقد در نشست ویژه‌ی نقد آثار ارائه می‌دهد.

ب. ترجمه چکیده‌ی مقلات جستار: نشريه جستار به حق پژواك بالندگي و پويايي علمي دانش‌پژوهان دفتر تبليغات اسلامي خراسان رضوی است. اعضاي حلقه‌هاي عربي علاوه برعرضه‌ی آثار ترجمه‌ای خود در اين نشريه، چكيده مقالات دانش‌پژوهان ديگر حلقات علمي و تبليغي دفتر را نيز به عربي بر مي‌گردانند. چكيده مقالاتي كه قرار است در جستار چاپ شود توسط اعضاي حلقه به عربي برگردان مي‌شود. ايشان در حل اشكالات و پرسش‌هاي ترجمه از علم و تجربه استاد مشاور خود بهره مي‌برند. ترجمه چكيده مقالات توسط استاد مترجم در فرم مخصوصي ارزيابي و پس از رفع اشكالات احتمالي و در صورت صلاحيت چاپ در جستار، متن ويرايش شده ترجمه به جستار ارسال مي‌شود.

برگزاری نشستهای هفتگی:

الف. جلسه‌ی نقد آثار : دراین نشست عضو دارای مقاله يك هفته قبل چكيده‌ی مطالب را به صورت تايپ شده و با توضيحی مختصر به اعضا ارائه داده است. و در طول يك هفته ساير اعضا براي آشنايي بيشتر با موضوع، مطالعاتي را به انجام رسانده ضمن يادداشت برخي نكات با آمادگي كامل در نشست ویژه نقد آثار حضور مي‌يابند. مقاله در جلسه ارائه و توسط اعضاء نقد می‌شود. این مقاله پس از تصحیح اشکالات احتمالی به نشريه نشانه ارسال مي‌شود.

ب. بحث و گفتگو: در اين جلسات كه نوعي نقد اثر است دبير حلقه مقالات مناسب و جذابي از انديشمندان مطرح كشورهاي اسلامي و يا از نويسندگان نشريات معتبر بين المللي انتخاب كرده يك هفته پیش از جلسه در اختيار اعضا قرار مي‌دهد. اعضا در خلال يك هفته موظفند بر اساس مطالعات جنبي و نظرات شخصي مقاله را در بوته نقد قرار دهند و ديدگاه‌هاي خود را در جلسه مطرح نمايند. پس از آن استاد مدعو اقدام به بررسي نقدها كرده و نكات مهم و يا اشكالات احتمالي را بر مي‌شمارد. هر يك از نقدهاي ارائه شده همراه با قسمتي از مقاله كه مورد نقد قرار گرفته است به صورتی تدوين مي‌شود كه قابل ارائه در نشانه باشد.

ج. نشست‌های ویژه: منتدي الدعوة الاسلامية حضور شخصيت‌هاي برجسته ديني و علمي را كه براي زيارت امام هشتم علي بن موسي الرضا(ع) به مشهد مقدس مشرف مي‌شوند همواره مغتنم شمرده است و برنامة ديدار با علما و انديشمندان را در فهرست برنامه‌هاي خود گنجانده است، تا همگام با تحول علمي در حوزه‌هاي علمي، تحولي انديشه‌اي، در ذهن اعضاي حلقه‌ها شكل گيرد. اين ديدارها يا در اقامتگاه اين بزرگان و يا در اتاق جلسات دفتر تبليغات صورت مي‌پذيرد. در اين ديدارها، اعضا با طرح سؤالاتي مهم و در خور تأمل پاسخ مفيد آن را از ايشان مي‌شنوند و تجارب علمي اين بزرگان را ره توشه‌ي حركت و جنبش علمي خود قرار مي‌دهند.

نشست‌های ويژه

التيارات الفكرية المعاصرة في المغرب الإسلامي ( ادريس هاني – كشور مغرب)

دكتر ادريس هاني، نويسنده و محقق مغربي در سخنراني خود با عنوان «جريان‌هاي فكري جهان عرب»، به رويكرد انديشمندان عرب در پديد آوردن ايده‌هاي نو، به‌ ويژه در سرزمين مغرب، در زمينه‌ي علوم اسلامي پرداخت. وي افزود: انديشمندان مغربي هر چند از انديشه‌هاي ديگر كشورهاي اسلامي اثر پذيرفته‌اند ولي سبك و سياق آثار ايشان، نوعي نوآوري فكري بوده و در تبادلات فكري و علمي به ميزان استفاده از علوم اسلامي، محصولاتي علمي و فكري به جهان اسلام ارائه كرده است. وي ظهور شخصيت‌هاي برجسته‌ علمي همچون: ابن خلدون ، الشاطبي و عبدالله العروي را در اين خطه از سرزمين‌هاي اسلامي، نماد سهامدار بودن اين سرزمين در اعتلاي انديشه و علوم اسلامي دانست.

الإسلام في باكستان (الدكتور نقوي – كشور پاكستان)

تاريخ ورود اسلام به پاكستان و چگونگي آن، موضوع صحبت دكتر نقوي در نشست تخصصي حلقه‌ها عربي بود. وي در توضيح اين عنوان، هجرت سادات علوي از عراق و مدينه به شبه قاره هند، كه از دست حاكمان جور بني اميه، مخصوصاً حجاج بن يوسف ثقفي به ستوه آمده بودند، را در كنار تبادلات تجاري مسلمانان با هنديان از اسباب ورود اسلام به اين شبه قاره دانست. وي همچنين به بيان برخي آداب و رسوم مسلمانان پاكستان پرداخت. كيفيت تعامل مسلمانان اهل تسنن با شيعيان در پاكستان بخش ديگري از سخنان وي بود. استاد نقوي در پايان به پرسش‌هاي اعضا پاسخ داد.

الوحدة الاسلامية ( الدكتور عصام العماد – كشور يمن)

دكتر عصام العماد، كه در رشتة علوم حديث تحصيل كرده است، موضوع سخنان خود را به معرفي چهره‌هاي برجستة علماي ديني اهل سنت اختصاص داد. وي با تبيين رويكرد و ديدگاه اين دسته از بزرگان ديني اهل سنت به شخصيت والاي امام علي (ع) از كينة اموي اهل سنت نسبت به امام علي (ع) و آل او سخن گفت. دكتر عصام با ذكر مطالبي از تأليفات اين دسته از عالمان كه در طعن و رد امام علي(ع) نوشته شده است، به توضيح انگيزه‌ها و خاستگاه اين مطالب پرداخت.

ثم اهتديت ( نوفل بن ذكري – كشور مغرب)

ثم اهتديت (آنگاه كه هدايت شدم) عنوان سخنراني استاد نوفل بن ذكري است. ايشان از جمله مستبصراني است كه خلأ منطقي شايسته در اعتقادات اهل سنت و نبود بنيان مرصوص اين معتقدات او را بر آن داشته است كه در آغازين سال‌هاي جواني در پي پاسخ پرسش‌هاي خود به بررسي مذاهب اسلامي بپردازد.

وي نقاط مبهم و پرسش‌هاي بي‌پاسخ زيادي در اذهان جوانان مسلمان سني مذهب را بر شمرد و توحيد را، اساسي‌ترين آنها دانست كه علامت سؤال زيادي را در ذهن اين جوانان پديد آورده است. مسأله‌اي كه خود وي نيز پاسخ آن را تنها در زلال گفتار ائمه‌ شيعه يافته و بدان پناه آورده است.

المختلف بين الفرق ( الدكتور جمال الدباغ – كشور عراق)

دكتر جمال الدباغ دكتراي مديريت صنايع از كشور عراق، اختلافات مذهبي را موضوع سخنراني خود قرار داد. وي با توصيف زواياي زندگي مسالمت آميز شيعيان و اهل تسنن در عراق، وجود اختلافات عميق مذهبي در ميان عراقيها را شايعه‌اي نادرست دانست كه گروههاي تروريستي آن را بر سر زبان‌ها انداخته‌اند. ايشان مذهب را نه تنها عامل تفرقه در عراق ندانست بلكه آن را عامل مهم در اتحاد عراقي‌ها خواند. دكتر جمال، ناآگاهي مسلمانان به مبادي اسلام ناب را از جمله علل تفرقه مسلمانان دانست و نا امني عراق را نيز نتيجه دخالت مغرضانه برخي از كشورها و دميدن روح تفرقه در اين كشور دانست. وي در ادامة سخنانش افزود: كشورهايي مانند عربستان سعودي، اردن و افغانستان، با فرستادن وهابي‌هاي افراطي و كشورهاي همچون امارات، قطر و كويت با پشتيباني مالي از گروههاي تروريستي امنيت عراق را تبديل به رؤياي دست نيافتني براي مردم عراق كرده‌اند. ايشان در پايان پرسش‌هاي اعضا را پاسخ گفت.

چگونه می‌توان عضو منتدی الدعوۀ الإسلامیۀ شد؟

داوطلبان عضويت، بر اساس شرایط زیر در حلقه پذیرفته می‌شوند:

تحصیلات موفق علوم اسلامی - حداقل در سطوح عالی حوزوی-؛

سلط به زبان عربی و برخورداری از سوابق تحصیلي یا فعاليت‌هاي قابل قبول و مرتبط با موضوع فعالیت حلقه؛

ارائة حداقل يك اثر مرتبط با موضوع فعالیت حلقه.

علاقمندان مي‌توانند با مراجعه به گروه زبان دفتر تبلیغات اسلامی و ارائة درخواست و مدارك خود به دبير حلقه، به عضويت حلقه درآيند و پس از تأييد، كارت عضويت دريافت نمايند. استمرار عضويت، منوط به نشاط علمی (نگارش و ارائة حداقل یک اثر قابل قبول در هر شش ماه) و شرکت فعال در نشست‌هاي هفتگي و سایر برنامه‌های حلقه است.

هر سال طي مراسمي، عضو برتر هر حلقه و اعضای برتر مجموع حلقه‌ها، مورد تقدیر قرار می‌گیرند.

درآمد

ورود به قلمرو دین ،اندیشه، و فرهنگ در جوامع بشری ،به ویژه جامعه ی بزرگ اسلامی ، ونزدیکی دیدگاهها در تحکیم پیوند ها و برخورداری از درکی متقابل ضرورت بهره مندی از راههای ارتباطی مشترک را امری ناگزیر می نماید. جهان اسلام بویژه طلاب علوم دینی ، برای دستیابی به این مهم ،افزون بر برخورداری از دانشهای اسلامی و فن آوری نوین اطلاعات، برای ایفای وظائف حوزوی خود در ارتباط با جهان کنونی و پاسخگویی به شبهات، نیازمند ابزارهای ارتباطی مناسب می باشند که زبان ضروری ترین آنهاست.

گروه زبان معاونت آموزش دفتر تبلیغات اسلامی خراسان با درک اهمیت و نقش زبان در نائل شدن به این مهم ودر راستای بالندگی علمی و فرهنگی حوزه و تقویت ظرفیتهای نو اندیشی و پیشگامی اجتماعی در سال 1385 اقدام به طراحی و برگزاری یک الگوی آموزشی جدید با نام حلقۀ تبلیغی زبان انگلیسی(Islamic Panel) نمود تا در گستره ی تبلیغ و تبیین فرهنگ و معارف اسلامی در جغرافیای زبان انگلیسی به فعالیت بپردازد و ضمن پیمودن گام دوم جنبش علمی حوزه اهداف و کارکردهای ذیل را محقق سازد:

- تربيت مبلغان حوزوی کارآمد و مسلط به زبان انگلیسی ومعرفی آنان به نهادهای علمی و فرهنگی؛

- گسترش آثارمکتوب و شفاهی اعضای حلقه با تأکید بر نیازمحوری و نوگرایی؛

- ايجاد شبکه‌‌ای کارآ و همگرا ازدانش آموختگان زبان انگلیسی حوزه و مشتاقان تبلیغ و تالیف به این زبان.

اعضای این حلقه، گروهی از حوزويان آگاه و علاقمند به زبان انگلیسی هستند که به تولید آثار فرهنگی- مکتوب و شفاهی- به این زبان مي‌پردازند. اين آثار در نشست‌هاي هفتگي«حلقات» ارائه و نقد مي‌شود و سپس در فصلنامة فرهنگی تبلیغی نشانه و دیگر نشریات و همایش‌ها عرضه می شود. در نشست‌هاي هفتگي علاوه بر نقد آثار،‌ اخبار و تازه‌های فرهنگی- تبلیغی ارائه مي‌شود.

از برنامه‌هاي جذاب هر حلقه، نشست‌هاي ويژه است كه دانشوران ميهمان، افق‌های نوین درعرصه ی دانش و فرهنگ می‌گشایند و پرسش‌ها و نقدهای اعضای حلقه را پی می‌گیرند. ديدار با اساتيد و صاحب‌نظران و بازديد از مراكز علمي و فرهنگي نيز از ديگر برنامه‌هاي حلقه‌هاست.

اعضاي يك حلقه پس از سه تا پنج سال تلاش و کسب بینش و توان، به عرصه‌ﻫای جدی و نوآمد تحقیق وبسترهای تبلیغ دینی داخل وخارج کشور راه می‌یابند.

فعالیت‌های اصلی Islamic Panel عبارت است از:

نگارش آثار

الف. مقاله و یادداشت به زبان انگلیسی: در راستاي مشاركت فعال و پويايي حلقات، هر يك از اعضا، موضوع ديني، اجتماعي، فرهنگي و ...مشخصی را برمي‌گزيند. پس از تایید موضوع پیشنهادی وی، توسط دبیرحلقه و مدیرگروه؛ عضو با انجام مطالعات و پژوهش به بررسي ابعاد و زواياي موضوع با ديدي نو مي‌پردازد.و بر اساس آن مقاله ای می نگارد. و آنرا را جهت نقد در نشست ویژه‌ی نقد آثار ارائه می دهد.

ب. ترجمه چکیده‌ی مقلات جستار: نشريه جستار به حق پژواك بالندگي و پويايي علمي دانش‌پژوهان دفتر تبليغات اسلامي خراسان رضوی است. اعضاي حلقه‌هاي انگلیسی علاوه برعرضه ی آثار ترجمه ای خود در اين نشريه، چكيده مقالات دانش‌پژوهان ديگر حلقات علمي و تبليغي دفتر را نيز به انگلیسی بر مي‌گردانند. چكيده مقالاتي كه قرار است در جستار چاپ شود توسط اعضاي حلقه به انگلیسی برگردان مي‌شود. ايشان درحل اشكالات و پرسش‌هاي ترجمه از علم و تجربه استاد مشاور خود بهره مي‌برند. ترجمه چكيده مقالات توسط استاد مترجم در فرم مخصوصي ارزيابي و پس از رفع اشكالات احتمالي و درصورت صلاحيت چاپ در جستار، متن ويرايش شده ترجمه به جستار ارسال مي‌شود.

برگزاری نشستهای هفتگی:

الف. جلسه ی نقد آثار : دراین نشست عضو دارای مقاله يك هفته قبل چكيده‌ی مطالب را به صورت تايپ شده و با توضيحی مختصر به اعضا ارائه داده است. و در طول يك هفته ساير اعضا براي آشنايي بيشتر با موضوع، مطالعاتي را به انجام رسانده ضمن يادداشت برخي نكات با آمادگي كامل در نشست ویژه نقد آثارحضور مي‌يابند. مقاله درجلسه ارائه و توسط اعضاء نقد می شود. این مقاله پس از تصحیح اشکالات احتمالی به نشريه نشانه ارسال مي‌شود.

ب. بحث و گفتگو: در اين جلسات كه نوعي نقد اثر است دبير حلقه مقالات مناسب و جذابي از انديشمندان مطرح كشورهاي اسلامي و يا از نويسندگان نشريات معتبر بين المللي انتخاب كرده يك هفته پیش از جلسه در اختيار اعضا قرار مي‌دهد. اعضا در خلال يك هفته موظفند بر اساس مطالعات جنبي و نظرات شخصي مقاله را در بوته نقد قرار دهند و ديدگاه‌هاي خود را در جلسه مطرح نمايند. پس از آن استاد مدعو اقدام به بررسي نقدها كرده و نكات مهم و يا اشكالات احتمالي را بر مي‌شمارد. هر يك از نقدهاي ارائه شده همراه با قسمتي از مقاله كه مورد نقد قرار گرفته است به صورتی تدوين مي‌شود كه قابل ارائه در نشانه باشد.

ج. نشست‌های ویژه: Islamic Panel حضور شخصيت‌هاي برجسته ديني و علمي را كه براي زيارت امام هشتم علي بن موسي الرضا(ع) به مشهد مقدس مشرف مي‌شوند همواره مغتنم شمرده است و برنامة ديدار با علما و انديشمندان را در فهرست برنامه‌هاي خود گنجانده است، تا همگام با تحول علمي در حوزه‌هاي علمي، تحولي انديشه‌اي، در ذهن اعضاي حلقه‌ها شكل گيرد. اين ديدارها يا در اقامتگاه اين بزرگان و يا در اتاق جلسات دفتر تبليغات صورت مي‌پذيرد. در اين ديدارها، اعضا با طرح سؤالاتي مهم و در خور تأمل پاسخ مفيد آن را از ايشان مي‌شنوند و تجارب علمي اين بزرگان را ره توشه‌ي حركت و جنبش علمي خود قرار مي‌دهند.

وحدت متعالي اديان و پلوراليزم ديني (سخنران آقاي دكتر رونالد پيچ):

سخنراني دكتر پيچ، در سالن همايشهاي دفتر تبليغات اسلامي خراسان، با حضور اساتيد حوزه و دانشگاه و دفتر تبليغات و اعضاي حلقه و طلاب حوزوي صبح و بعد ازظهر برگزار شد. ايشان در جلسه صبح به مقايسه پلوراليزم ديني و وحدت متعالي اديان پرداخت و بر اين باور بود كه گرچه تعدد اديان وجود دارد، اما هدف دروني و متعالي همه اديان يكي است. از اين محقق آلماني كه از دين پژوهان معاصر است، در باره وحدت متعالي اديان پرسش‌هايي نيز صورت گرفت.

مدرنيته و تهاجم فرهنگي (سخنران آقاي دكتر رونالد پيچ):

در جلسه بعد از ظهر ، ايشان به تبيين مباحث مربوط به مدرنيته و تهاجم فرهنگي پرداخت. در اين سخنراني، دكتر پيچ تأثيرات فناوري روز را بر فرهنگ جوامع، مورد بررسي قرار داد. وي در آغاز به بيان پيشينه تاريخي اسلام و مسيحيت و تأثير فناوري بر اين دو دين پرداخت. به اعتقاد او، فناوري به خودي خود بسيار مهم و پسنديده است، اما در برخي موارد، طريقة استفاده از اين فناوري است كه بر فرهنگها تاثير مي گذارد و پديده تهاجم فرهنگي را ايجاد مي كنند.

تجربيات تبليغ از ديدگاه يك مبلغ ( استاد محمد اورعي كريمي):

جناب آقاي محمد اورعي كريمي، از مبلغان برجسته‌اي است كه سالها به تبليغ در آفريقا پرداخته است. اكنون ايشان در بنگلادش بعنوان رایزن فرهنگی ایران مشغول تبلیغ هستند. ايشان در طي دو جلسه، به بيان وضعيت تبليغ در كشورهاي ديگر، مشكلات و مسائل آن پرداخته و از تجربيات و فراز و نشيب‌هاي تبليغ در كشورهاي ديگر صحبت نمودند. در پايان، اعضاي حلقه در بارة تبليغ، شرايط يك مبلغ و برخي مسائل ديگر پرسش‌هايي مطرح كردند.

اسلام در غرب (استاد رباني):

استاد رباني، يكي از اساتيد زبان است كه سالها در كشور آمريكا زندگي كرده است. در نشست حلقه زبان، ايشان به ايراد سخنراني درباره اسلام و نگرش غربي‌ها در‌باره مسلمانان پرداخته و محدوديتهاي فرا روي مسلمانان در آمريكا را برشمردند. ايشان در قسمتي از سخنراني خود به مقايسه مسلمانان و مسيحيان و نحوه تعاملات اجتماعي آنان با يكديگر و نيز نحوه انجام فرايض ديني مسلمانان پرداختند.

حلقه تبلیغی زبان انگلیسی برادران تا كنون توانسته است موفق به برگزاري بیش از 150 جلسه در قالب نشست‌های فوق شود.

چگونه می‌توان عضو Islamic Panel شد؟

داوطلبان عضويت، بر اساس شرایط زیر در حلقه پذیرفته می‌شوند:

تحصیلات موفق علوم اسلامی - حداقل در سطوح عالی حوزوی-

تسلط به زبان انگلیسی و برخورداری از سوابق تحصیلي یا فعاليت‌هاي قابل قبول و مرتبط با موضوع فعالیت حلقه

ارائة حداقل يك اثر مرتبط با موضوع فعالیت حلقه

علاقمندان مي‌توانند با مراجعه به گروه زبان دفتر تبلیغات اسلامی و ارائة درخواست و مدارك خود به دبير حلقه، به عضويت حلقه درآيند و پس از تأييد، كارت عضويت دريافت نمايند. استمرار عضويت، منوط به نشاط علمی (نگارش و ارائة حداقل یک اثر قابل قبول در هر شش ماه) و شرکت فعال در نشست‌هاي هفتگي و سایر برنامه‌های حلقه است.

هر سال طي مراسمي، عضو برتر هر حلقه و اعضای برتر مجموع حلقه‌ها، مورد تقدیر قرار می‌گیرند.